هر یک از شاخههای علوم برای خود موضوع خاصی دارند و اساس دلیل تمایز شاخههای مختلف تفاوت در موضوعات مورد بحث آنهاست. بر این اساس مجموعه دانستههای انسان درباره موجود زنده و اختصاصات آنها در چهارچوب دانش زیست شناسی جمع بندی میگردند. اما به دلیل وسعت موضوع شاخههای فرعی زیست شناسی انتظام یافته و هر یک از شاخهها ، موجودات زنده را در اشلهای مختلف بررسی و تحقیق مینماید. اکولوژی را با عبارات زیر میتوان تعریف کرد: مطالعه روابط متقابل بین موجودات زنده و محیط ، مطالعه ساختمان و کیفیت وقوع پدیدههای زیستی در طبیعت ، مطالعه ساختمان و نحوه عملکرد طبیعت و مطالعه ساختمان و فیزیولوژی طبیعت.
مباحثی که در اکولوژی مطرح میشود به صورت زیر است. تولید و تجزیه اکوسیستمها ، جریان ماده و انرژی در اکوسیستمها ، چرخههای بیوژئوشیمیایی ، هرمهای اکولوژیک و زنجیرههای غذایی، انواع زیستگاهها ، آلودگیهای زیست محیطی .... اکولوژی از بین دانشهای بشر تنها رشتهای که به عواقب علم و تکنولوژی میاندیشد و نگران افزایش علم و دخالت انسان در محیط است. جمعی اکولوژی را "علم ضد علم" نامیدهاند چون سعی دارد نقش ترمز را روی ماشین علم و قدرت انسان بازی کند. ..
از نظر انواع موجودات زنده مورد مطالعه ، دانش بوم شناسي به بوم شناسي گياهي ، جانوري و انساني تقسيم ميشود. موضوع بوم شناسي گياهي بررسي روابط بين گياهان مختلف با خود و با محيط پيرامون آنهاست.
هر موجود زندهاي براي برخي از فرآوردهها و فرايندهاي زيستي اساسي بطور انکارناپذيري به محيط زيست خود و بويژه به موجودات زنده ديگر وابسته است. لازمه بقا ، همبستگي گروهي است و بررسي چگونگي اين همبستگيها مورد توجه دانش اکولوژي است. دانش اکولوژي مجموعه شناختهايي است که انسان درباره اثرات محيط بر روي موجودات زنده ، اثرات موجود زنده بر روي محيط و ارتباطات متقابل بين موجودات زنده دارد.
وقتي موجود زندهاي از لحاظ بوم شناسي مورد مطالعه قرار ميگيرد، هدف اين است که معلوم شود، چرا موجود مورد نظر در محيطهاي خاص و تحت شرايط معيني زندگي ميکند؟ شرايط محيطي چه اثراتي بر موجود زنده دارند؟ و موجود زنده به نوبه خود چه تحولاتي در محيط پديد ميآورد؟ طبيعي است که خود انسان به عنوان يک موجود زنده ، متاثر از عوامل محيط و موثر بر روي عوامل طبيعت در چارچوپ مطالعات اکولوژي از توجه و اهميت ويژهاي برخوردار است.
هر یک از شاخههای علوم برای خود موضوع خاصی دارند و اساس دلیل تمایز شاخههای مختلف تفاوت در موضوعات مورد بحث آنهاست. بر این اساس مجموعه دانستههای انسان درباره موجود زنده و اختصاصات آنها در چهارچوب دانش زیست شناسی جمع بندی میگردند. اما به دلیل وسعت موضوع شاخههای فرعی زیست شناسی انتظام یافته و هر یک از شاخهها ، موجودات زنده را در اشلهای مختلف بررسی و تحقیق مینماید. اکولوژی را با عبارات زیر میتوان تعریف کرد: مطالعه روابط متقابل بین موجودات زنده و محیط ، مطالعه ساختمان و کیفیت وقوع پدیدههای زیستی در طبیعت ، مطالعه ساختمان و نحوه عملکرد طبیعت و مطالعه ساختمان و فیزیولوژی طبیعت.
مباحثی که در اکولوژی مطرح میشود به صورت زیر است. تولید و تجزیه اکوسیستمها ، جریان ماده و انرژی در اکوسیستمها ، چرخههای بیوژئوشیمیایی ، هرمهای اکولوژیک و زنجیرههای غذایی، انواع زیستگاهها ، آلودگیهای زیست محیطی .... اکولوژی از بین دانشهای بشر تنها رشتهای که به عواقب علم و تکنولوژی میاندیشد و نگران افزایش علم و دخالت انسان در محیط است. جمعی اکولوژی را "علم ضد علم" نامیدهاند چون سعی دارد نقش ترمز را روی ماشین علم و قدرت انسان بازی کند.
با آگاهی به علم اکولوژی به شناخت محیط زیست تکامل می شویم و با شناخت محیط زیست و نعمت های آن و راه های استفاده از آن راه بهتر زیستن را میاموزیم.
تقسیمات اکولوژی از نظر موجود زنده:
1- اکولوژی گیاهی Plant Ecology علم شناخت روابط گیاهان با محیط زیست خود
2- اکولوژی جانوری Animal Ecology علم شناخت روابط جانوران با محیط زیست خود
3- اکولوژی میکروارگانیسم ها Microorganism Ecology علم شناخت روابط میکروارگانیسم ها با محیط زیست خود
هر یک از این تقسیمات بر حسب تعداد موجود زنده و نحوه بررسی به دو شاخه فرعی تقسیم می شوند:
الف- اکولوژی انفرادی( اُتکولوژی Autecology که بیشتر به مطالعه تک تک انواع می پردازد.عوامل زیست محیطی نیز از این حیث مورد مطالعه قرار می گیرند و اثرات آنها را تک تک مورد مطالعه قرار میگیرد.
ب- اکولوژی جمعی(سینکولوژی Syncology که به مطالعه مسائلی می پردازد که طی آنها از راه مطالعه گروها یا اجتماعات طبیعی امکان پذیر است.تاثبر عوامل زیست محیطی را بر احتمالات بررسی می کند.
